Smartphone in het onderwijs: digitaal leermiddel of digitale afleiding?

In deze sessie wordt er kritisch naar telefoongebruik in de klas, vanuit een neuropsychologisch, didactisch en sociaal-maatschappelijk perspectief gekeken. Door Andrieke Thissen (Saxion) is er onderzoek gedaan naar hetgeen 88 studenten hebben ervaren na 8 weken zonder smartphone in de klas.

Op dit moment is er veel negatieve publiciteit rondom het gebruik van de smartphone in het onderwijs: de Franse overheid die het wil verbieden, aandeelhouders van Apple die hun kinderen op scholen plaatsen waar een smartphoneverbod geldt.

Volgens nieuwe inzichten bestaat multitasken niet. Men switched voortdurend van taken waarin het brein pauze nodig heeft om zich te kunnen focussen. De belasting van de hersenen is bij het gebruik van smartphones hoog, zelfs als deze niet gebruikt wordt. De informatieverwerking wordt trager en fragmentarischer (minder integratie van losse kennis). Daarnaast kunnen bij veelvuldig gebruik lichamelijke klachten ontstaan: visusklachten, slechte werkhouding en slaaptekort.

Door de trillingen, piepjes en meldingen van de telefoon ontstaat er een verhoogde hersenactiviteit, waarbij ook het biologische beloningssysteem (nucleus accumbens) wordt geactiveerd. Hierdoor wordt dopamine afgegeven (het bekende ‘geluksstofje’), waardoor men de telefoon pakt. Als deze prikkel als ‘prettig’ wordt ervaren neemt de dopamine afgifte toe. Niet de inhoud van de boodschap, maar de gedachte er aan activeert dan je beloningssysteem. Na verloop van tijd wennen de hersenen aan de prikkel en reageert deze er nog amper op. Maar het kwaad is dan al geschied; door onbewust dwangmatig gedrag blijven we naar de telefoon grijpen omdat we onbewust op zoek waren naar ‘iets lekkers’ voor ons brein.

Onderzoek

Andrieke heeft een experiment gedaan onder 85 eerstejaars studenten waarin studenten gedurende 8 weken hun smartphone tijdens de les moesten opbergen in de telefoontas.

Enkele resultaten: 48% ervaart zichzelf als verslaafd, terwijl zij vinden dat 95% van de anderen verslaafd zijn. 55% kunnen een dag zonder de smartphone en 10% vindt het een onmisbaar device voor het volgen van de les. 70% vindt het een nuttig initiatief, 62% vond het gebruik van de telefoontas positief, 47% vindt het onprettig om de telefoon op te bergen. Slechts 43% ervaart een verschil in de lessen (80% ervaart het positief, 20% heeft last van de Fear of Missing out). 65-80% ervaart het checken van de smartphone tijdens de les als belemmerend voor het leerproces en voor de communicatie en het leerklimaat.

Een deel van de studenten ervaart het experiment negatief: ontbreken van eigen verantwoordelijkheid en het missen van functionaliteiten als agenda en klok. Het grootste deel vond het een eye-opener en hebben de positieve effecten ervaren.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.